Lysies van 'n Londenaar

Die grootste fout wat mens as groentjie in Engeland kan maak, is om heeltyd jou lewe hier met die een wat jy in Suid-Afrika sou hê te vergelyk. Dis futiel. Wat nie beteken ek het nie 'n lysie nie.

Wat ek die meeste van SA mis:

1. Mense
   
   Die talle troues, reunies, verjaardae en geboortes wat ek graag sou wou meemaak. Ek mis ook die gewone mense van Suid-Afrika wat altyd wil weet hoe dit gaan, en ongevraagde persoonlike aanmerkings oor jou inkopies maak as hulle dit oplui.
   
   
2. Die totale aanslag op my sintuie
   
   In SA is al 'n mens se sintuie permanent in aksie. Hier nie. Dit skok jou as jy na 'n lang ruk truggaan en dit jou tref die oomblik wat die vliegtuig se deure oopgaan. Hier is alles gedemp. Ek kan amper niks ruik nie. Nie eens die see nie. (Op die trein ruik alles wel soms na knoffel en krip.) Die supermark-vrugte en -groente smaak na niks. G'n wonder almal is verslaaf aan gebraaide hoender nie.
   
   
3. Lig en lug
   
   In Suid-Afrika kan ek my verkyk aan die wolke en die sterre. Hier kerm ek gereeld oor die lug wat vir tot drie maande aaneen dieselfde skakering as die grys kantoor-blindings is.
    
4. My tandarts
   
   Ek het nog nooit ná 'n standaard-ondersoek by my tandarts in SA weggeloop met my hele gesig vol bloed nie.
    
5. Kos
   
   Ek kan hier vir 'n maand lank elke dag kos van 'n ander land eet. Maar soms is ek net lus vir my ma se kos.

Voordele van Engeland:

1. Media
   
   Ons kry soggens (Metro) en saans (Evening Standard) gratis koerante op die trein. En dwarsdeur die week gratis tydskrifte. As ek naweek-koerante koop, hou dit my die ganse week besig. Ek koop selfde tydskrifte, tensy daar 'n freebie in is. (Gereeld.) Naellak, DVDs, t-hemde, plakkies, sonbrille ... enigiets. Ek kan dit nie weerstaan nie.
    
2. Geleenthede
   
   Hier hoef jy nie jou lewe lank te spaar vir 'n oorsese reis nie. Dis bv très magnifique om binne vier uur in Parys (Frankryk) te kan wees. As jy sou wou. Dis 'n voorreg om mense van regoor die wêreld te ontmoet, of mense van jou eie land te leer ken wat dalk nooit in jou kringe in SA sou beweeg nie. Dis wonderlik om nuwe bands te ontdek, of na konserte te gaan van al die groepe waarop ek grootgeword het - Morrissey, Echo and the Bunnymen, U2 of James. In laasgenoemde se geval het ek selfs een keer akkreditasie gekry om hulle af te neem.
    
3. Keuses 
   
   'n Magdom keuses vir watookal jy wil eet, doen, sien, leer. Ek het een of twee keer die Time Out gekoop en nooit weer nie, want ek was so oorweldig dat ek net op die bank inmekaargesak het van opsie-verlamming.
    
4. Openbare vervoer
   
   Jy sal my nooit oor die treine en busse hoor kla nie. Ek's 'n baie beter mens vandat ek nie hoef te bestuur nie. Hier kan ek lekker op die tube sit en op my hoesmedisyne hallusineer, met niemand wat hulle ligte agter my flits omdat ek te stadig ry in die vinnige baan nie.
    
5. Geld
   
   Ek verdien dieselfde, indien nie minder nie, as mense wat 'n soortgelyke werk as ek in SA doen. Ek kan verseker nie reis, spaar én lekker lewe nie. So nou spaar ek nie. Maar, as jy bereid is om opofferings te maak met hoe en waar jy bly, is dit nie duur om lekker te lewe nie. In SA was ek so besig om heeltyd my sente om te draai, dat ek fisies vir niks anders tyd gehad het nie.

(vir Kammanuus, Julie 2010)

Immergroen

Ek weet nie of ek die fees of die bohaai daarvoor of daarna op die Internet meer geniet het nie. Ek dink tog die fees wen, maar net oor ek permanent 'n biltong in die een hand en 'n papsak in die ander gehad het.
Dit was eintlik ook soos 'n reunie van die ou Walthamstow crowd (spesifiek die Lorne-denaars), so die musiek was 'n bysaak. Dis ook nie asof ons so uitgehonger is vir boerewors of Afrikaanse musiek dat ons gebroke was toe daar nie chutney of kunstenaars was nie.
Maar dit verander nie die feit dat Immergroen 'n mislukking van epiese proporsies was nie.
Die organiseerder, Cr**g l* R**x ("Sy naam is nou 'n vloekwoord!"), bly seker nog nie lank genoeg in Engeland nie, want anders het hy nou al lankal herhaaldelik Sorry! gese. Dis nou as hy nog kan praat. Want as 'n paar van die mense wat gedreig het om hom te verwurg hom wel bygekom het, is hy nie meer van hierdie wêreld nie.
As die kunstenaars ook maar net soos die res van ons hulle diensplig in Engeland gedoen het, kon hulle ook al Britse paspoorte gehad het, en was dit nie nodig dat die derduisende honderde feesgangers troos in die naaste bottel moes soek om hulself te geniet nie. Martin moes maar aan 'n paar NikNaks suig en met 'n tartrazine kick tevrede wees. (Hy was nie.)

Jou sente jou drome, jou toekoms vol gate

Ek's 'n groot aanhanger van The Secret Millionaire. Hierin besoek suksesvolle entrepreneurs 'n minder gegoede buurt en gee voor asof hulle 'n dokumentêr oor liefdadigheidswerk verfilm. 'n Week later bieg hulle dat hulle eintlik rol in die geld, en dan deel hulle vet tjeks uit vir mense wat hulle beïndruk het. Hier begin almal gewoonlik grens: die miljoenêr, die oorblufte ontvanger van sy barmhartigheid, en ek.

Mense knak soos tandestokkies as hulle besef hoe die wiel onverwags vir hulle gedraai het. Vir kykers is dit emosioneel, want jy kry so lekker oor een ou se goedheid, en oor 'n ander se voortreflike lot. Dikwels is die mense wat die meeste van hulle tyd of geld vir ander gee, self nie so goed daaraan toe nie. So mens kry skaam as jy sien hoe gulhartig hulle is. Vir die miljoenêrs is dit dikwels só bevredigend om ander te help, dat hulle plegtig belowe om meer gereeld aalmoese uit te deel.

Mens moet gee waarvan jy baie het, dink ek. Of dit nou tyd is, of geld. Of empatie. Of aandag. Of wortels. Watookal! Ek gee self gereeld verniet en gratis my (ongevraagde) raad. Mense staan behoorlik tou vir die opinies wat ek so kwistig uitdeel.

Dis bemoedigend om te sien hoe mense in Suid-Afrika met hulle talente woeker. Ek het onlangs gelees hoe musikante (o.a. Gian Groen en Roof Bezuidenhout) 'n Spore op die Maan-konsert vir die aarde gehou het. 'n Ander groep kunstenaars het weer 'n CD opgeneem om mense hoop te gee. Die opbrengs gaan veral vir kinderslagoffers van geweld aangewend word. Sielsgebed, wat deur Mel Botes geskryf is, is die eerste liedjie wat vrygestel is. Met 12 bekendes (o.a. Dozi, Rina Hugo, Anna Davel, Piet Botha en Mathys Roets) wat saam in die “gebed van hoop” sing, is dit amper soos 'n Suid-Afrikaanse weergawe van Do They Know It's Christmas?.

Wat 'n begeesterde idee! Ek dink die CD is die ideale geskenk vir, seg maar, my Ouma se suster wat Sondagmiddag, toe sy ná haar middagslapie wakker word, sien hoe 'n skollie met haar geliefde tjor wegry.

(SA Promo, Junie)

Zuma en die heuningkwas

Jacob Zuma het glo nou die dag gesê dat, van alle wit groepe in Suid-Afrika, Afrikaners die enigste "ware Suid-Afrikaners" is, omdat hulle nie twee paspoorte het nie en gevolglik nie sal (of kan!) weghol as daar probleme is nie.

Wie kan hoegenaamd teen sulke vleitaal immuun wees? Die ganse Afrikanerdom het sommer 'n nuwe blos op die wange. Ons koppe draai behoorlik van die manjifieke moontlikhede wat so 'n vlerkslepery inhou. Ek wil nie dinge vooruithardloop nie, maar verbeel jou net... Koebaai Mhlambanyatsi en Marapyane! Welkom terug Buffelspruit en Skilpadfontein!

Jy kan maar sê Afrikaners was die slagoffer van 'n politieke one night stand. En nou sit die volk by die foon en wag vir ons sjarmante held se volgende oproep. Die Souties (oftewel "twee-paspoort landsverraaiers!") sal sê ons is desperaat. Maar ons was net vir té lank afgeskeep. Ja, ons weet hy's 'n skollie, maar ons vergewe hom. Ons is immers mál oor mense wat van ons hou.

Ek sal maar nie vir Zuma die medalje wys wat ek onlangs tydens my Britse burgerskapseremonie gekry het nie. Wie weet hoe hy dan oor my ('n Vannermerwe - wat welliswaar nie meer Afrikaans kon wees al sou ek permanent 'n "100% Boer" T-hemp dra nie) sal voel! Ek sal ook verswyg dat al die witmense wat daardie dag saam met my in die "Britse familie" verwelkom is toevallig ook Afrikaners was.

Sommige van julle is natuurlik meer sinies en dink Zuma smeer ons so heuning om die mond, net om later 'n Dingaan op ons te trek. Hoogs onwaarskynlik, reken ek. Iemand wat so geneë is om almal tevrede te hou, sal mos álles in sy vermoë doen om nie die groot kanonne in wêreldpolitiek te ontstel nie. Dit sou waansinnig wees.

(SA Promo, Mei)

Die spreekwoordelike druppende kraan is fris en gesond (en werk vir Transport for London)

Ek voel toenemend geïrriteerd met die magdom onnodige inligting waarmee ons daagliks op die openbare vervoerstelsel bombardeer word.

Dis nie dat ek 'n probleem daarmee het om al wat 'n gap is te mind nie, maar ek wil nie 120 keer daaraan herinner word voordat ek my bestemming bereik nie. Dalk is die waarskuwings vir blinde mense bedoel, maar is dit nie soos om elke paar minute Wolf! te skree nie? Die meeste blinde reisigers weet seker ook by die tyd dat weinig van die gaps enigsins noemenswaardig is, so dit kan 'n probleem afgee as hulle byvoorbeeld op 'n dag op 'n Central lyn trein sit, wat ooswaarts ry, en besluit om by Bank af te klim - onwetend dat daar 'n gapende afgrond tussen die trein en die platform is.

Staan links, moenie rook nie, hou jou kaartjie gereed… Dit hou nooit op nie. As die trein vir 'n paar minute tussen stasies staan, hoor ons elke 45 sekondes by Die Hulpvaardige Treindrywer hoe jammer hy vir ons ongerief is. Sy kamptig simpatieke rympie klink later asof hy dit aframmel terwyl hy tergelykertyd ook die oggend se blokkiesraaisel invul én in sy neus krap.

Sedert die begin van die maand word dit ook orals verkondig dat ons nie meer op openbare vervoer mag drink nie. Die doel van die nuwe beleid is waarskynlik om anti-sosiale gedrag te bekamp. Maar as Boris en sy trawante meer tyd ondergronds spandeer het, sou hulle besef die meeste mense met anti-sosiale gedrag kan inderdaad by 'n drankie of twee op die trein baat. Die nuwe reël mag dalk wel die teenoorgestelde uitwerking hê, en mense forseer om onderduims op te tree. Nou die dag op die trein sit ek oorkant 'n sakeman wat sy bier skelm uit 'n Threshers-sakkie drink, en dit dan onder sy stoel wegsteek. Toe hy my oog vang was dit asof hy effens uitdagend wou wees. "Ek's nie een van die kudde nie!" - dís wat hy sou sê as hy (Afrikaans) kon praat. Maar 'n mens mag mos net na 10nm op die trein praat – as jy eers 'n paar drankies in het.

Wat my die meeste grief is die eentonige afkondigings op die bogrondse treine. Elke minuut rammel Die Stem al die stasies op jou roete af. Whatever!, wil ek skree. Ek is siek en sat vir die gekerm. Hulle kan mos die bestemming aankondig sodra die trein begin briek?

Vermoedelik wil hulle mense genoeg tyd gee om seker te maak hulle vergeet niks op die trein nie, want daaraan word ons óók tot vervelens toe herinner. Maar het enigiemand al ooit iets onthou as hulle daardie boodskap hoor? Nee! Anders sou daar nie jaarliks 170,000 items by die kantoor vir verlore eiendom in Baker Street ingehandig word nie – insluitend: grassnyers, vals ledemate, 'n sak vol mens-skedels, £10,000 kontant, 'n boot, bors-implantings, dooie vlermuise, 'n doodskis en my Crunchy Nut Cornflakes.

Hoekom vergeet mense al hierdie goed? Want niemand luister na 'n nimmereindige geteem nie, dís hoekom!

Dit verklaar tog waarom regerings-amptenaar twee keer in een week konfidensiële dokumente op treine gelos het. Een was bestempel as "UK top secret" en elke bladsy was gemerk "For UK, US, Canadian and Australian eyes only".

Ek verstaan nie hoe iemand soiets op die trein kon uithaal nie. Ek's sekerlik nie die enigste mens wat oor ander mense se skouers lees nie? En omdat dit nie vir mý Suid-Afrikaanse oë bedoel was nie, sou ek dit juis lees. Die man het dalk probeer om huiswerk op die trein te doen, maar toe kan hy nie een van die gratis koerante weerstaan nie. (Wie kan!) Intussen het hy seker ook gesukkel om sy bier in 'n Threshers-sakkie onder sy stoel weg te steek. Gevolglik was hy nie by sy volle positiewe nie en vergeet toe sy werk op die trein.

Of dalk het hy na sy iPod geluister en nie die afkondiging gehoor nie. Want, sien, die alewige gekerm is direk vir iPods se gewildheid verantwoordelik. Dis die volwasse weergawe van dwarstrekkerige kinders wat hulle vingers in hulle ore druk en hulle koppe swaai en skree Na na na na naaaa, kan jou tog nie hoor nie...

(SA Times - Junie 2008)

Om krank te bly

Ek dink nie een van julle het 'n idee hoe dit voel om 'n rubriek uit jou duim te suig terwyl jy die Ebola-virus onder lede het nie.

Ek, daarenteen, weet baie goed, want dit is presies waarmee ek op hierdie oomblik besig is. Teen die tyd dat julle hierdie storie lees, het my koors hopelik al gebreek. Mens kan net hoop.

En hoe weet ek wat ek makeer? Wel, ek moes navorsing doen vir 'n onderwerp om oor te skryf, maar toe tik ek eers in Google: "eyeballs hurt". Want vanoggend toe ek opstaan kon ek nie my oge draai sonder om te vergaan van die pyn nie. Niemand sal na my gekerm luister nie (want my ma het ons geleer: huil en jy huil alleen), so toe wend ek my maar oudergewoonte na Dr Google vir empatie.

Die diagnose was binne sekondes beskikbaar – 0.16 sekondes, om presies te wees – en daar was 'n hele paar opsies om uit te kies.

Een resultaat was: "Courtney Love makes my eyeballs hurt."
Ek weet vir 'n feit dis nie my probleem nie, want ek het Courtney in geen tye gesien nie. 'n Ander resultaat was dat ek dalk te veel rekenaarspeletjies gespeel het. Ook onmoontlik
Iemand se raad was: "if your eyeballs hurt when you move them, then you are paying the price of not resting and enjoying yourself enough".
Dis die mees absurde opsie van almal. Ek doen vir die afgelope paar maande, nee, jare niks behalwe om te rus en myself te geniet nie.
Die oorblywende opsie is dat ek die Ebola-virus onder lede het – al het ek net vyf uit die twaalf simptome.

As jy hierdie storie op die tube lees, is jou gesig vermoedelik nou vertrek van angs vir my onthalwe. Toemaar, ek sal OK wees. Ek weet ek moet eerder rus. Maar ek het gedink ander mense kan dalk hieruit leer. Ag, en moenie bang wees dat jy dit kan kry nie. Die kans is glo goed dat Ebola jou van kant maak voordat jy iemand kan aansteek. Maar ek glo ek sal dit oorleef. Ek het immers 'n paar jaar gelede (sonder enige dokter) deur 'n slegte aanval van Legionnaires disease geworstel. En voor dit het ek ook al (met Google se hulp) my breinvliesontsteking en malkoeisiekte betyds gediagnoseer.

Maar dankie vir julle onferming! Ek's diep geraak. Sommige mense het net nie soveel simpatie nie. Vanoggend sê my man (wat skielik baie rustelose energie het sedert hy ophou rook het): "Wat gaan ons vandag doen?"
Ek: "Niks?"
Hy: "Kom ons gaan bowling alley toe."
Ek: "Ek's SIEK!"
Hy: "So? Kom ons gaan. Dis my enigste af dag."
Ek: "Nee."
Hy: "Kom ons gan eet dan iets?"
Ek: "(Sug.) Ek moet seker eet."
En terwyl ons deur 'n Pool-wind langs die Teems loop, kon ek hom darem uiteindelik (in 'n huilstemmetjie) oortuig dat eet genoeg van 'n aktiwiteit is vir iemand in my toestand.

Dit het my aan die volgende insident herinner: 'n Paar jaar terug het ek bosluiskoors gehad (regtig!). Dit was 'n verskriklik affêre. Ek kon vir dae nie my ledemate beweeg nie. En verder het die medikasie my naar gemaak en die angswekkendste nagmerries gegee. Die ou met wie ek toe nog uitgegaan het, sê een middag: "Kom ons gaan stap bietjie met die honde. Die vars lug sal jou goed doen."
Ek was nie oortuig nie, maar dag ek sal probeer. Hy't 'n geweer saamgevat. (Ons het op 'n plaas gebly.) Ek vermoed dit was 'n haelgeweer, want nie 50 meter van die huis af nie toe stop hy my 'n leë blik in die hand en skree: "GOOI!"
"Wat?" sê ek. "Is jy mal! Ek het bosluiskoors! Ek kan enige oomblik in 'n koma gaan!"
"Toe, gooi nou", sê hy terwyl hy korrel. "Gooi!"
Toe gooi ek maar, so swak soos wat ek is.
"Uhm, kan jy probeer om dit meer in die lug in te gooi", vra hy. "Hoe anders gaan ek dit skiet?"
"Ek dink ek is besig om te hallusineer", sê ek. "Jy's nie ernstig nie!"
"OK, gooi net drie keer ordentlik, dan kan ons weer huistoe gaan."
Ongelooflik! Veral dat ek hóm nie met 'n blik gegooi het nie. Maar hy het vermoedelik iets in die vorm van aandete belowe wat ek nie kon weier nie.

Nou wonder julle seker hoekom ek na Google hardloop met my probleme en nie na 'n regte dokter nie?

Soos ek vroeër genoem het, mens kry net nie die nodige simpatie by hulle nie. Ek het eenkeer dokter toe gegaan met 'n mangelontsteking reg uit die hel. "Gorrel met sout," seg die dokter toe vir my. "En drink vitamine C en selenium. Jy sal dit maak."
"Kan jy nie sien ek het drugs nodig nie!" het my oë gepleit. Maar nee, sy kon nie. Kwak!

'n Ander keer het ek kwaai pyne net bo my regterboud gekry terwyl ons in een of ander kroeg rondgestaan het. Toe ons by die huis kom, het almal aangekuier. Maar ek het myself verskoon, en grootoog in die donker gaan lê en gewonder of ek ook soos my oumagrootjie (wat 97 geword het) voluit met een nier sou kon lewe.
Toe ek die dokter gaan sien, sug ek vreeslik en sê: "Dis my nier. Ek's bevrees daar's 'n familiegeskiedenis."
"Wys weer waar dit pyn" sê sy. En ek wys.
"Het jy onlangs oefening gedoen?"
"Ja." (Ek't vir die bus gehardloop.)
"Het jy lank iewers rondgestaan?"
"Ja." (Die kroeg.)
"Wel, jy't 'n spier seergemaak," sê sy. "Jou nier sit nie daar nie."
Ek wou nog iets sê van "daar's altyd 'n uitsondering, jy weet" maar loop toe maar eerder.

Oor Eng Mense (en Heilige Koeie)

Ek het 'n vriendin wat ly aan koumpounofobie: 'n vrees vir knope. Sy sal byvoorbeeld nie 'n hemp met knope dra tensy sy dit oor haar kop kan aantrek nie. Haar ergste nagmerrie, so het sy altyd gesê, is 'n glasbak vol los knope op 'n basaartafel. (Wag tot sy in 'n nou stegie in die Pearly King of Queen vasloop!)

In die pre-Google dae het ons nie geweet daar is iets soos koumpounofobie nie. Ons het net gedink ons vriendin is effens eksentriek en het haar, nadat sy ons daarvan vertel het, vir ten minste 'n maand aanhoudend daaroor geterg.

Eenkeer wou sy R5 by my leen. Toe sit ek dit onder 'n los knoop net om haar reaksie te toets. "F*k jou", sê sy toe, en stamp die knoop met haar elmboog af. "F*k jou gerus!" Sy was beslis nie geammuseerd met my gedrag nie. En nadat ek klaar gegiggel het, het ek self besef my kanse om die Nobelprys vir Vrede te wen is lelik beduiwel.

Al was my vriendin oortuig knope is euwel, moes sy eenvoudig aanvaar dat weinig ander mense 'n probleem daarmee het. Gevolglik, as 'n sekere meisie met 'n trui wat versier was met enorme helderkleurige plastiekknope voor haar in die klas gaan sit het, kon sy nie veel doen nie. Sy kon daarin vaskyk en vir veertig minute tot in haar tone gril. Of sy moes skuif.

So is daar baie ander fobies waarmee mense daagliks agter die skerms worstel. Maar lyk my diegene wat ly aan hexakosioihexekontahexafobie ('n vrees vir die getal 666), dra nie graag hul kruis in stilte nie.

Bykans 'n maand gelede, het Deon Maas in 'n rubriek in Rapport ("Die Deon Maas Blad: 666 is net ‘n syfer") geskryf dat "Satanisme ’n godsdiens is en dat ons Grondwet bepaal dat almal die vryheid het om die godsdiens van hul keuse te beoefen".
'n Week nadat die rubriek verskyn het, het Rapport ongeveer 450 georkestreerde, gedupliseerde briewe ontvang. Uit protes teen die rubriek, het godsdientige groepe (wat gemeen het Maas propageer Satanisme) 'n kuberveldtog begin, waarin gevra is dat die koerant geboikot word. Hulle het ook gedreig om supermarkte wat Rapport verkoop te boikot, en daar was sprake dat hulle ’n afleweringsvoertuig sou kaap en verbrand.

Om die volk se kollektiewe maagwerk onder bedwang te bring, het Rapport se redakteur, Tim du Plessis, besluit om Maas se kort aanstelling by die koerant te beëindig. Volgens Du Plessis was dit in die koerant se kommersiële belang om onder die druk te swig en die rubriek op te skort.

Daardie groep lesers (wat nie eens almal die rubriek gelees het nie) is natuurlik hoogs in hulle noppies, want hulle het gesien wat hulle kan vermag as hulle 'n bietjie hulle kouse optrek en hul stem dikmaak. In die proses het Tim du Plessis baie respek verloor - hoofsaaklik omdat hy aanvanklik die rubriek goedgekeur het, en hom toe nie later by die skrywer geskaar het nie.

Ek begryp dat Tim dalk nie 'n keuse gehad het nie. Sy Naspers-aandele is seker meer werd as sy joernalistieke integriteit. Maar ek kan steeds nie die lesers se absurde reaksie verstaan nie. Hoekom het hulle so oorreageer? Is dit 'n onnatuurlike Vrees vir God?

Indien wel, sou ek dit verstaan – want dit het my aan 'n voorval in my Sub. A-jaar laat dink. Ek het altyd 'n formidabele respek vir gesag gehad. Eendag het die Juffrou ons klas vir 'n kwartier alleen gelos. Almal het eers gefluister, en toe begin rondloop, en uiteindelik begin skree om gehoor te word. Alle hel sou losbars as sy trugkom – dit was gewis.
Toe hoor ek die Juffrou se voetstappe, en seg met perfekte tydsberekening "Bly nou stil, julle!" net toe sy by die klas instap.
Almal het gelag, want hulle het deur my slinkse gatkruiper-plannetjies gesien. Toe roep sy almal om voor die bord te gaan staan, sodat sy elkeen 'n hou met die liniaal kon gee. "Nie jy nie", sê sy toe vir my, "ek het gehoor hoe jy hulle probeer stilmaak het". Ek was nog nooit so spyt om 'n pak slae vry te spring nie. Ek het wel punte gewen by die gesag, maar ek kry nou nog skaam as ek daaraan dink.

Die storie is nie regtig relevant nie, maar ek wonder of dit verklaar hoe hierdie mense oor God voel: dat hulle as Christene voorgetrek gaan word as hulle mense wat anders dink op só 'n manier aanvat?

As hul reaksie nie deur 'n ontsaglike vrees vir God se toorn gedryf is nie, was dit dalk brandgestoot deur 'n heilige vrees vir die hel self (hadefobie)? Want, soos die bergies se kinders (en my vriendin met koumpounofobie) altyd skemeraand gesing het: "Soe, soe dis warm da' – dis warm innie hel."

Dis jammer die rubriek kon nie bloot 'n gesonde debat oor die onderwerp aan die gang kry nie. Dit is tog net iemand se opinie, waarmee niemand hoef saam te stem nie. Wat lesers ook nie besef nie, is dat dit geen maklike taak is om week na week 'n oorspronklike rubriek van 1000 woorde te skryf nie. Veral wat ons weet het Maas 'n paar uur voor sy deadline nog nie 'n idee gehad waaroor om te skryf nie, toe gryp hy sommer 'n nuusberig wat sy oog gevang het, en probeer daarop voortborduur. Sy storie het heel grappig begin. Maar toe het hy nog 850 woorde oor waarin hy 'n oorspronklike-rige idee, op 'n uitdagende manier moet aanbied - want dit is hoekom Rapport hom aangestel het. Op geen stadium het hy Satanisme na 'n aanloklike alternatief laat lyk nie. Maar om 'n punt te maak, gaan 'n rubriek soms iemand omkrap. (Verkieslik nie iemand wat in sy vrye tyd 'n professionele jagter is nie!)

Daar was nog altyd 'n paar taboe-onderwerpe tussen mense wat wil vriende bly: politiek, rugby en godsdiens – hierdie drie; maar die grootste hiervan, blyk dit, is die godsdiens.
En in Maas se geval was dit dalk 'n kwessie van "Niemand vat aan ons godsdiens nie – maar veral nie jý nie!".

So wat sê Maas oor die bohaai?
"Ek kan nie goedkeur wat Tim gedoen het nie, maar ek verstaan dit."
Hoe edel! Dalk omdat hy intussen opgeraap is deur 'n ander Media24-koerant, Sondag, wat "gemik is op 'n groep lesers wat nie deur die bestaande Sondagkoerant Rapport bereik word nie".

En Rapport se reaksie? Hulle gaan vir al hulle lesers What Would Jesus Do-armbandjies vir Kersfees stuur.

(SA Times, Nov. 07)

Nog 'n bietjie slaap, nog 'n bietjie sluimer

More4 het verlede week 'n omstrede dokumentêr oor misdaad in Suid-Afrika uitgesaai. Die program, getiteld Murder Most Foul, is aangebied deur die Suid-Afrikaans gebore akteur Antony Sher, en bevat glo (want ek het dit nie self gesien nie) ontstellende tonele wat die geweld in Suid-Afrika uitbeeld. Dit ondersoek ook spesifiek die moord op 'n jong Suid-Afrikaanse akteur, Brett Goldin.
Sher het van Goldin bewus geraak toe laasgenoemde in 2006 in Stratford-upon-Avon in 'n Baxter Teater-produksie sou optree, maar nooit opgedaag het nie, omdat hy kort voor die geselskap se vertrek na Engeland vermoor is. Hy en 'n vriend is ontvoer kort nadat hulle 'n partytjie verlaat het. Hulle lyke is die volgende oggend in Mowbray ontdek: beide was kaal, vasgebind en in die agterkop geskiet.
Sher skryf die afgelope naweek in die Guardian dat Goldin se moord hom diep geraak het, omdat dit netsowel hy kon wees, 40 jaar gelede: 'n jong, ambisieuse Suid-Afrikaanse akteur, oppad na Engeland.
Dit het later 'n obsessie by Sher geraak om agter die motief van die moorde te kom. En hy's saam met sy vriend, Jon Blair, Suid-Afrika toe om dit te gaan ondersoek. (Dit blyk Goldin was bloot op die verkeerde tyd op die verkeerde plek.) Hulle moes uiteindelik vroeër na SA reis as wat hulle beplan het, want daar was sprake dat Denise Goldin, Brett se ma, so erg getraumatiseer was deur sy dood, dat sy dit nie sou oorleef nie. Sher het ook haar man Peter en dogter Samantha ontmoet, en skryf: "They both had the same look in their eyes as Denise: a particular, dark tiredness."
Beide Blair en Sher was destyds aktief betrokke in die stryd teen apartheid, maar albei het gevoel dis nou tyd om iets te sê oor die misdaad-statistiek – soos dat daar 18,500 moorde was in 2006, in vergelyking met 750 in England en Wallis.
Ek het self nie die dokumentêr gesien nie, maar het in 'n hele paar Suid-Afrikaanse blogs daarvan gelees. Die meerderheid van die bloggers se reaksie was iets in die lyn van: ons hou nie van wat ons sien nie, en sou ook nie wou hê ons oorsese vriende moet dit sien nie; tog, ons het afgestomp geraak oor misdaad en, ja, miskien sal so iets ons weer laat wakker skrik.
Ek's verstom dat mense sê hulle is afgestomp. Ek kan regtig nie gewoond raak aan die stories wat ek daagliks lees nie. Lees mense dalk bo-oor dit, omdat hulle andersins sou mal raak as hulle empatie moes toon met elke enkele slagoffer in die koerante? Is mense afgestomp want hulle vermoed hulle beurt kom nog, en dat hulle dán daarmee sal deal?
Dalk. Daardie "particular, dark tiredness" wat Sher in Denise Goldin en haar gesin se oë gesien het, is presies die gevoel wat ek ook kry as ek Suid-Afrikaanse koerante lees. Miskien lees ander mense dit eenvoudig nie meer nie.
Maar as gewone mense afgestomp raak oor die misdaad, hoe kan ons die regering kwalik neem as hulle die probleem ontken?
'n Ander stelling wat 'n hele paar van die bloggers maak, is: ons almal moet/wil iets doen. In die verlede het ons gewag en gepleit en gehoop. Maar mense is gatvol. Almal voel brandgestoot om self iets te doen.
Die dokumentêr was Blair en Sher se "iets". Sal dit 'n verskil maak? Wie weet. Maar ten minste laat dit mense oor die probleem praat.
Die probleem is dat die meeste van ons nie weet waar om te begin of wat om te doen nie. Dalk het ons inspirerende leiers nodig – soos 'n jong Steve Biko – om die regering aan te vat. Of mense wat vir ons kan sê hoe en waar om 'n verskil te maak. Maar is daar genoeg van 'n motivering om vir iets te veg? Of moet ons eerder nog van ons "vryheid" verloor?
In die Guardian skryf 'n 39-jarige Burmese man na die afgelope week se optogte in Rangoon: "I woke up feeling more depressed and less optimistic than I have all week, but I felt it was my duty to carry on protesting. I was frightened, but aren't we all? If everybody hid indoors, nothing will ever change, and we will never be able to draw attention to the hopeless situation our country is facing. I need to stand and be counted."
Ongeveer 3000 mense is tydens die laaste groot optog in Burma in 1988 deur regeringstroepe vermoor toe hulle 'n verandering in die regering geëis het. Wat keer ons?
Baie van ons wat oorsee is sou dalk minder ongeërg wees as ons nie kon staatmaak op 'n alternatiewe paspoort nie. En die mense in Suid-Afrika wat so handjies gevou sit? Dink hulle dis maar net nog 'n gevolg van apartheid wat hulle moet verduur? Dit is dalk, maar dit skeld nie die regering vry van hulle plig om na hulle mense om te sien nie.
Ek was 'n paar weke gelede by die optog wat Act4SA gereël het. Almal wat daardie dag daar was, het begeesterd daar weggegaan. Dit sou lekker wees, maar onprakties, om elke Saterdag in die Strand af te stap. (Zimbabwiërs hou al vir vyf jaar lank op Saterdae 'n vigil buite Zimbabwe House.) Maar daar's derduisende ander projekte om by betrokke te raak, byvoorbeeld Starfish, Habitat for Humanity, ens. – en ek moet tot my skaamte erken ek het eers regtig na die optog begin notisie neem.
Persoonlik voel ek geïnteresseerd om betrokke te raak by Nicro se werk in tronke en met die jeug. Want soos my ma altyd gesê het: as jy al die energie wat jy gebruik om kreatiewe verskonings uit te dink om jou verpligtinge te vermy, in jou skoolwerk sou aanwend, wie weet wat jy kon vermag!
Na Brett Goldin se dood, het die Royal Shakespeare Company (RSC) en die Baxter 'n beurs gestig, sodat 'n jong Suid-Afrikaanse akteur jaarliks Brett se droom kan volg, en na Engeland kan reis vir opleiding by die RSC.
Die eerste ontvanger, Omphile Molusi, het onlangs sy tyd in Stratford voltooi. Sher skryf in die Guardian dat toe Molusi die dokumentêr by die RSC sien, het hy heeltyd sy oë toegehou. Toe Sher hom vra of hy identifiseer met die slagoffers, sê hy: "Nee, nee, met die gangsters. Ek was vir 'n rukkie een van hulle – tot ek die teater ontdek het."

(SA Times, 1 Oct 07)

Oor klippe en glashuise

[Hierdie is n bogstorie van epiese proporsies. Ek pleit sonsteek.]

Ek wil ’n waarskuwing wat Voetstoots van Tonder vroeër vanjaar in hierdie koerant geopper het herhaal: moet op prinse nie vertrou nie. As jy ’n held wil hê, laat dit verkieslik ’n fiktiewe een wees, soos (in Voetstoots se geval) Fritz Deelman of (in myne) Pippie Langkous.

Die ding is, almal probeer jou om elke hoek en draai bevark. Die een oomblik ry jy nog sewe dae te perd, met vier ham-en-kaas toebies en ’n paar hardgekookte eiers, agter jou gunsteling span of speler aan; die volgende oomblik hoor jy die ware verhaal en moet jy druipstert huis toe ry met die wete dat jou kosbare belegging van tyd en emosies minder werd is as ’n Zimbabwiese dollar.

Vir die meeste Suid-Afrikaners is die voorbeeld wat uitstaan bo alle ander die dag toe Hansie sy "oë van Jesus afgehaal" het. Maar die afgelope week alleen was daar die storie met die tennis, waarin dit uit ongereelde weddenskapspatrone geblyk het asof sekere inligting oor ’n tennisspeler se mediese toestand, en gevolglik die waarskynlike uitslag van die wedstryd, voor die tyd versprei is.
Die speler was vermoedelik nie self betrokke nie, maar – en dis die belangrike deel – dis 'n moontlikheid. En iewers in die land moet ’n jong seuntjie nou sy Huisgenoot-plakate van Davydenko van die mure afruk.

Die verneukspul is natuurlik nie beperk tot sport nie. In Julie het ons gehoor hoe mense deur die BBC, ITV, Channel 4 en Five se radio en TV-inbelprogramme mislei is. Dan was daar die dokumentêre programme waarin sekere insidente vir dramatiese effek omgedraai is, of selfs opgemaak is.

Die waarheid het natuurlik nog nooit in die pad van ’n goeie storie gestaan nie. In ’n dokumentêr wat destyds oor Suid-Afrikaners in Londen gemaak is, is Elzabet gevra of sy al dagga gerook het.
"Moenie hierdie uitsaai nie," seg sy toe, "maar ja, ek het al dagga gerook. Een keer in Amsterdam."
Dit is geredigeer tot: "Ek het al dagga gerook."
Die effek was baie beter, natuurlik. Maar die skokgolwe wat deur haar klein tuisdorpie getrek het is legendaries – en die dominee se kinders het ook nog nie weer aangebied om vir haar ’n pakkie van haar ma te bring nie.

Geen van die bogenoemde insidente het my werklik in my siel geruk nie. Maar ek moet erken dat dit wat jaarliks in die Tour de France ontbloot word altyd ’n bietjie van ’n gatslag is.

Ek sal nooit ophou om die Tour te kyk nie. Solank as wat ek Sky+ het en die mense vir wie ek skree (Juan Mauricio en Robbie Hunter) "skoon" is, is dit die beste, skou-spelagtigste, eksentriekste sport op aarde.

Maar as jy vir ’n dag lank saam met derduisende mense vir iemand soos Vinokourov skree omdat hy met knieë wat aan steke hang soos ’n stoomtrein (geborg deur Kazakhstan Railway) verby sy opponente storm en ’n skof wen, in die geloof dat jy een van die ongelooflikste voorbeelde van vasberadenheid aanskou het, net om later te hoor hy’s kort daarna gediskwalifiseer is vir die gebruik van opkikkers, dan voel ’n mens tydelik ontnugter.

Ek is nie Vino se grootste aanhanger nie – hy sal immers nooit die podium haal in die Meneer Joviaal-kompetisie nie – maar mens moet respek hê vir sy vermoëns. Nou (as ons dramaties wil wees), hang daar deur sy eie waansin ’n wolk van suspisie oor sy hele loopbaan.

Ons almal vat kanse, dis net of jy daarmee kan wegkom wat saakmaak – as die hulpmiddels wat jy gebruik ’n stappie voor die toetse is. Wie, inderdaad, het nog nie vir ’n ander ’n vuilstreep getrek om self voor te kom nie?
Ek het in Standard 2 my beste vriendin se breipen gevat, want die kwaaiste juffrou in die skool sou my sweerlik onthoof as ek sou bieg dat ek een van myne verloor het. Maar toe, in my plek, rol my vriendin se kop.
Ek sal nooit die kyk in haar verwarde blou oë vergeet terwyl sy na my twee breipenne staar wat glad nie bymekaar pas nie.

Daar geld natuurlik verskillende toetse vir verskillende mense. Dis goed en wel dat JK Rowling vir Star Wars en Lord of the Rings naboots, en sy mag espressos drink tot die son opkom om haar volgende deadline te haal, maar kaffeine is eers sedert onlangs ’n wettige hulpmiddel in fietsry.

In sekere sporte mag jy ook meer hulpmiddels gebruik as in ander. En in die meeste is daar nie naastenby soveel toetse soos in fietsry nie. Gevolglik is dit dalk een van die skoner sporte – wie weet.

Die gebruik van opkikkers in die Tour de France bestaan al ongeveer sedert die begin van die resies ’n eeu gelede.
Vroeër was dit vermoedelik meer om die pyn te verdoof as enigiets anders, want destyds moes hulle dikwels langer roetes (ongeveer 2500km) oor ’n korter periode (in ses skofte, sommige deur die nag) in een rat aandurf.
In die vroeë 1900's was die hele resies soos iets uit ’n Wile E Cayote en Road Runner cartoon: die bewonderaars het spykers gelos in die pad van hul gunstelinge se teenstanders; baie van die deelnemers het vir ’n deel van die roete op ’n trein gespring of geryloop; en teenstanders het mekaar probeer vergiftig.

Toe dinge te erg raak, wou die organiseerders die resies kanselleer, maar hulle besluit toe eerder om die reëls strenger te maak.

Die roete was later 5 500km lank, met talle nagskofte. Ryers mag nie hulp ontvang het om wiele om te ruil of fietse reg te maak nie. Hulle moes so te sê met drade en stokke wat hulle in die veld opgetel het hulle eie fietse regmaak. Hulle kon eers in die laat 30's fietse met ratte begin gebruik. Stel jouself bietjie voor hoe jy by die Alpe opry met ’n plaasfiets.

Die eise wat aan die ryers gestel is, was geweldig – nie net deur die roete nie, maar ook deur borge en bestuurders. En dit het indirek daartoe gelei dat die Britse ryer, Tom Simpson, in 1967 op Mont Ventoux beswyk het. Deels aan hitte-uitputting, maar ook aan ’n dodelik kombinasie van amfetamines en alkohol.

Dit is toe wat die toetsery in fietsry begin het. En sedertdien word daar onverpoosd vir ’n skoner Tour de France baklei.

So, vir enigeen van julle (belastingontduikers, roofkopie-besitters of straatnaamdiewe) wat iets te sê het oor die sogenaamde "Tour de Farce" – speak to the hand.

(SA Times, 8 Aug.)

Allez Tour de France!

You would have had a hard time deciding what to do this past weekend, what with Wimbledon, Live Earth, the British Grand Prix, Henley Regatta and the Tour de France all happening in or near London.
Being spoilt for choice is, of course, what makes this city great. And even though it can take me an hour to decide which cereal to buy, the choice for me this weekend was an easy one. It couldn’t have been anything but the Tour de France. I’ve been watching it on TV for years and, as some of you may know, once you’ve watched a Tour on TV, you’re hooked. It’s probably a good way of learning what it’s all about, but to then experience it in real life, on our doorstep, was a rare opportunity.
It’s a great honour to host the Grand Départ of the Tour de France and London truly pulled it off. The whole weekend was spectacular – helped greatly, perhaps, by the fact that Summer 2007 also fell over those two days.
Watching the Tour in real life usually means hanging around for hours, only to see the cyclists whizz by in two seconds (or less). So the main thing is really to soak up the atmosphere – and, with well over a million spectators travelling to the event, there was plenty.
I was fortunate enough to be let into the village départ (begging will get you everywhere!), which is where you can watch the cyclists as they’re warming up.
Even watching them do all the work can be quite exhausting, so I wandered over to where the VIPs hang out and where the corporate entertaining takes place. Scoffing muffins and slush puppies to recuperate, I caught a contortionist act by two dead ringers for the Cheeky Girls. It would be fair to say I could probably ride the 7.9km time trial prologue route in under nine minutes before I could ever do what they did. It looked positively excruciating.
I never dreamt that I would see the Tour in real life (kidding – of course I did!). Or that, when I finally did, a South African rider (Robbie Hunter) would be leading one of the teams (Team Barloworld). And so, last week, I wrote in a column for this paper that it would be a crying shame if there were no South African flags along the prologue route. But I needn’t have worried. I met a group of Saffas, with a flag, who told me the Union Jacks were far outnumbered by our flag.
Robbie, the first South African to ride and finish the Tour, also mentions this in his online diary, saying: "The other thing that was great was the amount of SA flags flying around the roads.
I heard London was half South African, but now I really believe it.
Let’s hope the support carries on throughout the Tour all the way to Paris."

You can read Robbie’s Tour diary at www.robbiehunter.net.

(SA Times, 9 July 2007)

What would Jesus do?

...as hy moes kies tussen agter-die-scenes toegang tot die Tour de France of die grootste konsert in die wêreld?

Hy sou natuurlik 'n bietjie van albei doen. Want hy kan!

En ek sou ook kon, vermoed ek, maar ek het die Tour de France gekies. En as jy hierdie storie gelees het, sou jy dalk verstaan hoekom. Dit kom daarop neer dat ek werklik nie 'n keuse gehad het nie. Madonna se ma, basies.

'n Paar Tour de France-toevallighede:

Ek het met Elizma, redakteur van die SA Times, se hulp 'n press pass gekry vir die Tour de France. My motivering (vir die organiseerders) was dat ons die eerste keer 'n Suid-Afrikaans-geborgde span in die Tour het, en dat Robbie Hunter 'n inspirasie is vir Suid-Afrikaners, ens.
Ek het intussen probeer om hom in die hande te kry, maar wag nog vir 'n antwoord.
Omdat ek hierdie naweek net gaan Tour de France, moes ek van my Live Earth kaartjies ontslae raak. Die eerste persoon wat op my advertensie reageer het, se naam is Robbie Hunt - wat my aanvanklik effens verwar het.

Ek het ook besluit om 'n langer lens te huur as die kit-lens wat ek het. Ek kry toe 'n plek op die internet, en toe ek dit gaan optel, is dit in die gebou waar die SA Times eers was.

Dit klink miskien nie soooo toevallig nie, maar dit IS.

Laat wiel

As jy my toevallig sou sien terwyl ek tydens, seg maar, die Cape Argus-fietstoer op my Bianchi-resiesfiets verby jou jaag, sal jy dink: híér het ons te doen met ‘n formidabele fietsryer. ‘n Toonbeeld van onstuitbare krag en (bykans) ongelooflike long-kapasiteit. ‘n Inspirasie vir enigeen wat hoop om eendag van hul sywieletjies ontslae te raak.

Ag, ek jok sommer. Jy sal (ongelukkig) presies die teenoorgestelde dink. Wat dalk verklaar hoekom - as ek deesdae my mond oopmaak om te praat - mense kriewelrig raak en flouweg begin beduie, asof hulle wil sê: hoor jy daai kar-alarm wat daar afgaan? Dis myne! En hulle dan uit die voete maak.

Jy sien, vir die afgelope maand of wat het ek net een ding op die brein – die Tour de France wat Londen toe kom. Dis ál waaroor ek praat. Soms dwing ek myself om oor iets anders te gesels, soos die weer (wat my terloops binnekort gaan breek, so swak is ek van die vitamien D-tekort), maar hoofsaaklik is dit net Vive La Tour De France! van die oggend tot die aand. Mense verstaan nie. Hulle kan dit eenvoudig nie bymekaar bring nie. Dis soos as Mike Schutte obsessief sou begin praat oor Swan Lake wat vir die eerste keer in Pretoria opgevoer gaan word.

Ek begryp die reaksie. Ek kon byvoorbeeld nooit verstaan hoekom Kobus Burger, wat jare gelede in die WP-span was, laslappiewerk doen nie. Ek verstaan dit nou nog nie. Ek weet nie eens of dit waar is nie! Laslappiewerk!? Dit kan mos nie ‘reg’ wees nie? Die man is dan ‘n rugbyspeler! Ons verhouding, of die een wat sou kon wees, was dadelik gedoem.

Nou bly ek eerder stil en deel my entoesiasme met mense wat belangstel. (Hallo? Waar ís julle?) Met dié stilswye, het ek skielik ongelooflik baie tyd om te dink. Ek wens ek kon dit produktief gebruik, maar nou dink ek net aan een ding. Wel, twee. Die fantastiese feit dat die Tour de France Londen toe kom (hoera!). En dan: dat die reën dit gaan ruïneer.

Maar ek het tog ook bietjie probeer vasstel waar dit vandaan kom - hierdie obsessie wat kamtig nie by my pas nie. En ek sou verkies as ons dit nie 'n obsessie noem nie, maar eerder 'n onwaarskynlike belangstelling.

Vir my gaan dit glad nie oor die tegniese aspek van fietsry nie. Almal wat Tour de France aanhangers is (en nie noodwendig fietsryers nie) sal dit beaam. Al weet Ouma Stienie (92) byvoorbeeld wie die afgelope paar jaar in die geel trui (of soos sy sou seg "maillot jaune") in Parys (Frankryk) geeïndig het, is dit nie waarom sy saans vasgenael voor die hoogtepunte sit nie. Nee, die meeste van ons volg die Tour as gevolg van Phil Liggett. Hy was jare gelede, en is seker steeds, die aanbieder van die hoogtepunte wat ons saans op M-Net kon sien. Hy't fietsry toeganklik en vermaaklik gemaak vir die leek. Die program was 'n mengsel tussen 'n reisjoernaal en 'n sport-uitsending. Daar was eweveel eksentrieke humor as intense drama.

Phil het deur die jare 'n kultus-figuur geword. Ek kan byvoorbeeld nie aan die Tour dink sonder om sy stem te 'hoor' nie. En as jy kyk hoeveel webbladsye vol "Liggetisms" daar is, is ek nie alleen nie:

"To wear the yellow jersey is to mingle with the gods of cycling."

"He's dancing on his pedals in a most immodest way!"

"... his legs have turned to rubber and his effort reduced to mere survival."

"It's rather like holding back the flood with a little finger."

"He's sitting at the back of the peleton nursing an injury. No word on the specifics of the injury but rumor is he has a boil on the you-know-what."

"Ullrich is pumping those two pistons he calls legs."

"Marco Pantani has crashed and Alex Zulle has followed him in sympathy."

"You can see the fire in Pantani's eyes... If it weren't for the sunglasses you could see the fire in his eyes."

Deur Phil het ons vertroud geraak met hierdie veeleisendste sport in die wêreld. Met 'n roete van 3,000-4,000km, is dit gelykstaande daaraan om verskeie dae 'n week 'n marathon te hardloop, vir drie weke aaneen. Die vertikale afstand wat hulle oor die Alpe en Pirenees klim, is soos om drie keer Everest te klim. Ons het terloops geleer van die etiket binne so 'n resies. En antwoorde vir essensiële vrae gekry soos hoe eet hulle, hoe verlig hulle 'n nood, en so aan.

Dis nie asof ek 'n fietsry-sluiper is wat al die statistiek van die ryers uit my kop ken nie. Wat ek wel weet is dat dit 'n groot jaar vir Suid-Afrika is. Dis die eerste keer dat 'n Suid-Afrikaans-geborgde span, Team Barloworld, deelneem, met Robbie Hunter (verjaardag: 22/04/1977; lengte: 179cm; gewig: 72kg; rustende harttempo: 38-42bpm; maksimum harttempo: 192bpm; gunsteling kar: Porsche 911 Carrera), een van die wêreld se beste sprinters, as kaptein. Behalwe Robbie, sal daar moontlik ook 'n tweede Suid-Afrikaner – John Lee Augustyn – in die span wees.

Robbie was verlede jaar in die span wat Floyd Landis gehelp het om die algehele oorwinning te behaal. (Die oorwinning is terloops hangende, aangesien Landis steeds veg om sy naam skoon te kry na verlede jaar se dwelmskandaal - 'n boek waarin hy sy onskuld aanvoer het pas op die rakke verskyn.)
Hy was ook die eerste Suid-Afrikaner om aan die Tour deel te neem en dit te voltooi. En hopelik word hy vanjaar die eerste een om 'n skof te wen.

Die Tour de France is die grootste toeskouersport in die wêreld. Een van die redes, sekerlik, is omdat honderde publisiteits-voertuie (die "caravan") daagliks 'n uur of wat voor die peloton uitry, en bykans 15 miljoen freebies langs die pad uitdeel.

Londen spandeer baie geld om die openings-naweek (wat bestaan uit 'n kort Prologue, en die eerste skof tussen Londen en Canterbury) die beste ooit te maak – hoofsaaklik as advertensie vir die 2012 Olimpiese Spele. As daar op Saterdag, 7 Julie, minder as 2 miljoen mense langs die Prologue-roete is (waartydens jy elke ryer individueel sal kan sien), sal Ken Livingston dit as 'n mislukking beskou. As ek nie een Suid-Afrikaanse vlag daar sien nie, sal ek dit as 'n godskreiende skande beskou.

(SA Times, 2 July 2007)

Taste of London

Ek het gister onbeskryflik olik gevoel na 'n onvergeetlike dag by Taste of London. Ek dink ek was allergies vir iets in een van die cocktails.
Maar, julle sal bly wees om te hoor, ek het volkome herstel, en geen blywende skade opgedoen nie. Ek dink ook nie die beloftes wat 'n mens in so 'n toestand maak dra enige gewig nie. So ek trek dit terug.

Summer Solstice, Stonehenge

Ek en Ronel wou vanjaar weer die Summer Solstice by Stonehenge vier, maar die keer het ons drie onskuldige mense saamgesleep. Dit was nie heeltemal so indrukwekkend soos ons eerste besoek in 2004 nie, maar was steeds interessant.
Dis asof die mense meer wild en morsig was. Volgens Faan was ons omsingel deur drek. ‘n Kollega van my het dit ook dalk goed opgesom toe sy seg: you mean like man with dog on piece of string?
Die weer was redelik misluk, so ons het net 'n paar foto’s geneem en vroeg gewaai.
Ronel het vir almal kersmusse ingepak want al was dit hoogsomer was dit vrek koud. Oral waar sy geloop het, het mense goed geskree soos: I WANT a Barbie!
Ek dink hierdie foto van Faan en Ronel sal ‘n nice xmas-kaartjie maak. En mag ek julle weer herinner - dis die middel van die somer!

2012

Maandag is die nuwe logo van die Londen 2012 Olimpiese Spele bekendgestel:



Natuurlik haat almal dit. Daar's reeds iewers 'n petisie met ongeveer 50,000 name op wat versoek dat 'n nuwe logo geskep word.

Die volgende twee opmerkings (albei was in die Metro, dink ek) som basies op wat die meeste mense dink:

You can't polish a turd, but why not spend £400,000 trying

What's Lisa Simpson doing to that poor man?

Die Londen 2012 organiseerders moes ook 'n video clip van hulle website verwyder, nadat 17 mense epileptiese aanvalle gekry het terwyl hulle daarna gekyk het.

Party Frouens het meer Issues as Ander

Dis nie algemene kennis nie, maar ek het (lank gelede) een Saterdagmiddag hier in Engeland vir Dozi ge-stalk. Dit was nadat ek hom die eerste keer hoor sing het - spesifiek die Zoeloe-weergawe van Jantjie kom huis toe.
Ek was geweldig homesick daai tyd, en ek dink hy het eenvoudig op daardie oomblik alles voorgestel wat ek van Suid-Afrika gemis het.
Sedertdien dink ek nog altyd hy's cool. En niemand kon my anders oortuig nie.

Dis nou tot ek hierdie berig gelees het. Ek weet nie hoe waar dit is nie, maar Dozi het glo die volgende vir een of ander flerrie op 'n plakaat geskryf: "Liewe, liewe, liewe Zonique. Jy mag maar my meisie wees, en dan later my Frou (sic)."

En nét daar verander my opinie oor hom. Hoe absoluut ongelooflik teleurstellend. In hierdie twee sinne, doen hy net mooi NIKS reg nie.
Dit het my laat dink aan my eerste verhouding wat gesneuwel het nog voor dit begin het.
Een Dinsdag by Kinderkrans het 'n seuntjie 'n brief in my hand gestop en gesê dis van 'n ander seuntjie, wat toevallig al die vorige naweek by kleureatletiek laat weet het wat sy intensies is. So ek het geweet wat daarin staan, maar het gewag tot ons terug was by die koshuis voor ek die brief eenkant gaan lees het. Dit was baie opwindend, natuurlik. Alles was perfek. Die papier het hy vermoedelik uit 'n skryfblok van sy suster gesteel, en die spray by sy pa.
Maar, ai. Die eerste sin. Waarin hy my vra om te 'case'.
'Case'?!
Hoekom ek? dag ek. Ek meen, hoekom moes dit SO met my gebeur? Hoe moeilik is dit om kys te spel? Of hoekom kon ek die relatief klein oortreding nie oorsien nie?
Ag, dis beter so. As dit uitgewerk het, was ek dalk nou 'n enkelmoeder iewers op die platteland, wat moes spaar vir my eersteling se Matriekafskeidsrok.

Maar, om terug te kom by Dozi. Ek (en die liewe, liewe, liewe Zonique) is nie die enigstes wat al agter hom aangeloop het nie.
Ons vriend Kobus het ook een aand na 'n konsert in Bloemfontein vir Dozi by die bar opgesoek.
Dozi, seg hy, ek laaik jou musiek baie. Kan ek in jou band speel?
Watse instrument speel jy? vra Dozi.
Blokfluit, sê Kobus.
O, sê Dozi. En watse songs ken jy?
Kom alle getroues, sê Kobus. En daai liedjie van die perd.

Jedzcie, pijcie i popuszczajcie pasa

Oftewel: Eet, drink en maak los jou belt, soos die Pole sou seg, want deesdae het hulle selfs hul eie rak in al wat 'n supermark is.
(En ons was opgewonde om rooibostee en Mrs Balls in 'n winkel te sien.)



Met die kan niemand meer die massiewe Poolse immigrasie ontken nie. Toe die advertensies vir Poolse produkte 'n paar jaar gelede begin verskyn het, het mense (Britte, meen ek) dikwels die "Polish" verwysing op advertensieborde buite winkels met skoenpolitoer verwar. ("Wat bedoel hulle met Skoenpolitoer Kafee binne?") Lankal nie meer nie. Deesdae is die Pole amper soos die VK se vyfde nasie. Hulle is so gretig om te integreer, dat hulle selfs onlangs hulle eie tartan in Skotland gekry het. En dit sal seker ook nie lank wees voor die Britte gaan maak of hulle self beetsop uitgedink het nie.

Ingelegde Poolse kos word al lankal in kafees verkoop, maar niemand (behalwe Pole) het 'n idee gehad wat dit is nie. Die worsies, ja. Die's ons al moeg voor. Maar ons het by die ingelegde bottels verbygehou. Die prentjies lyk meestal soos afval, sien. So jy kan nie daarop gaan nie. Maar nou dat dit in Sainsbury's te koop is, het alles vertalings by. Dit IS, blyk dit, meestal afval. Maar dit het mooi, aptytlike, name soos Hunter's stew, en so.

Die Britte was aanvanklik bang vir al die immigrante. Nou, vermoed ek, weet hulle nie hoe hulle voorheen sonder hulle klaargekom het nie.

Moenie vra nie

Daar's 'n groot moontlikheid dat julle gaan begin dink ek's die SA Times se deelhuis-korrespondent as ek nog een storie oor die onderwerp skryf. Maar ek is al erger dinge genoem, so ek gebruik graag die geleentheid om vir oulaas iets daaroor te sê.

Ek en Werner het albei vir minstens ses jaar in deelhuise gebly. Ons het selfs op verskillende tye in dieselfde huis gebly, en uiteindelik ook daar ontmoet. As alles volgens plan verloop gaan ons binnekort uittrek, wat beteken die einde van 'n era het aangebreek. Noodwendig dink ek nou oor wat, indien enigiets, ek in die tydperk geleer het – soos wat 'n mens maar doen voor die volgende fase aanbreek. Ek het dit gedoen toe ek my Mary Jane-skoene en bobby socks vir oulaas uitgetrek het aan die einde van my kleuterskool-loopbaan. Weer op my laaste dag in die laerskool. Aan die einde van matriek. Na my laaste her op universiteit. En nou.

Een ding wat 'n mens gou in deelhuise agterkom, en seker ewe vinnig vergeet as jy eers daar uit is, is dat ons op 'n sekere, eienaardige manier met mekaar kommunikeer en dat retoriese vrae spesifiek 'n groot rol daarin speel. Dis nie iets wat 'n geweldige indruk op enigiemand hoef te maak nie, en iets wat my sekerlik sou ontgaan as die volgende insident my nie daaroor laat dink het nie:

In my vorige rubriek (SA Times, 7 Februarie) het ek reageer op 'n berig wat uitsluitlik oor die slegte gedrag van jong Suid-Afrikaners gehandel het. Ek het onder andere gewonder: "… wie is hierdie Charl Vinger-op-die-Pols van Rooyen wat hom met soveel gesag oor die jong Suid-Afrikaners uitlaat?"

Dit was, volgens my, eintlik 'n retoriese vraag. Maar toe kontak Charl my nou die dag, en sê: "Ék is Charl van Rooyen. Maar wie is jy?" Hy het glo vir Valentynsdag 'n uitknipsel van die rubriek, tesame met die boodskap "Iemand hou van jou" in die pos gekry.

Nadat ons toe 'n bietjie familie uitgelê het, vra hy of die kwetsende aanmerkings wat ek oor hom gemaak het regtig nodig was. Dít was natuurlik ook 'n retoriese vraag, want ons weet mos dit was, streng gesproke, onnodig. En dit is presies wat ek toe erken. "Dit was onnodig", sê ek. "Ek erken dit." Want ek het mos eintlik 'n probleem met die eensydige beriggewing gehad. Ek is jammer dit het aanstoot gegee, sê ek toe, maar dis 'n rubriek – mense kan seerkry.

Dis ongeveer toe (dink ek) wat ek begin wonder oor die rol wat retoriese vrae in ons lewens speel. Enigiemand wat al deur hulle werk op 'n Persoonlike Ontwikkeling Deel 1 (Kommunikasievaardighede) kursus gestuur is, behoort te weet dis nie altyd goeie kommunikasie om retoriese vrae te vra nie. Natuurlik wil jy nie altyd 'n antwoord hê nie, maar retoriese vrae beteken dikwels jy insinueer goed wat mense verkeerd kan opvryf - selfs, of veral, as dit waar is. Dis beter om vrae te vra wat antwoorde verg. Dis die volwasse ding om te doen.

Deelhuis-gesprekke floreer op retoriese vrae. In ander omstandighede gebruik mense soms post-it notes om hul griewe te lug. Maar retoriese vrae is meer subtiel. Ek bespreek graag 'n paar van die gewildstes, asook die antwoorde wat mense daarop sou kon gee (as dit nie implisiet was nie):

• Wie se skottelgoed is die?

Ek weet dat jy nie regtig omgee wie s'n dit is nie. Jy wil net duidelik maak dat dit nie joune is nie. Wel, ek het die pan gebruik, maar dit behoort nie aan my nie. Dis tog óns pan. En ek sou dit gewas het, maar iemand het 'n vuil mes daarin gesit, en ek kan fisies nie die pan was voordat die mes nie verdwyn nie.

• Kan ek van jou melk leen?

Jy't klaar die prop afgehaal - verwag jy regtig 'n nee vir 'n antwoord? As ek nie hier gesit het nie, sou jy dit in elk geval gebruik het. En dis nie asof jy dit gaan truggee nie, so hoekom wil jy daarvan "leen". Hoekom vra jy nie of jy daarvan kan "kry" nie? Whatever. Help jouself. Ek gebruik in elk geval altyd jou melk vir my Weet-Bix.

• Moet ons die heeltyd Scrubs kyk?
  

Natuurlik nie. Maar niemand anders stel belang in 'n storie waarin moordlustige tamaties die wêreld probeer oorneem nie.

• Sal een van julle 'n slag die vullissakke uitdra?

Een van ons? Jy bedoel seker een van hulle? Ek's seker een van hulle sal, eendag. En daarna is dit weer jou beurt.

• Het iemand daai bier gesien wat in die yskas was?

Watter bier? Na die sesde een kan ek regtig nie meer onthou wát ek gesien het nie.

• Is dit soveel moeite om 'n leë toiletrol in die drom te gooi?
  

Dis minder moeite (en aangenamer) om 'n dubbeldekkerbus wat 370 kilometer op 'n stofpad gery het skoon te lek as om 'n toiletrol om te ruil. Hoekom vra jy?

Ten spyte van al die blootstelling wat deelhuis-bewoners daaraan kry, is dit soms steeds verwarrend om tussen regte en retoriese vrae te onderskei.

Ons het saam met 'n ou gebly wat nooit 'n moordkuil van sy hart gemaak het nie. Hy't verplig gevoel om al sy begeertes en (tot ons spyt) behoeftes met die wêreld te deel. As hy die toilet wou gebruik, moes dit onmiddellik beskikbaar wees – en die hele E17 het gewoonlik geweet wat hy binne die volgende vyf minute móés doen. Dit kan natuurlik 'n probleem afgee as daar net een toilet in die huis is. Eendag het hy weer 'n dringende behoefte gekry terwyl die badkamer beset was. Hy't op en af met die trappe loop en swets, en gesug, en gesweet, en elke paar minute met sy vuis teen die badkamerdeur gehamer.
Hoe lank nog? het hy gebulder. En: Waddehel maak jy daarbinne? En toe, desperaat: Wank jy?
Waarop die seun in die badkamer (gedagtig aan sy meisie se toorn) benoud geantwoord het: Moenie vir Sandra sê nie!

Die vraag waarmee ek steeds sukkel, is menige Brit se gunsteling: You alright?
Waar sal ek begin? dink ek altyd. Maar voor ek kan antwoord, is hulle klaar om die draai, besig om na iemand anders se welstand te verneem. Hoe lank, wonder ek dan, gaan ek nog daarvoor val?

(SA Times, Feb 2007)

Hulle is nie almal so nie (deel 2)

Hierdie storie het 'n bietjie gesuig. In 'n poging om dit meer leesbaar te maak, het ek dit (mbv 'n translation tool) van Nederlands na Engels vertaal, en toe weer van Engels na Nederlands. As daar enigiets in is wat enigiemand enigsins aanstoot gee is dit die tool se skuld, nie myne nie. (PS: Die translation tool werk nie vir Frans 178 opstelle nie - vir die wat dit oorweeg het.)

Lekker lees.


In mijn vorige rubriek reageert ek aan n berig deur Joylene van Wyk wat uitsluitlik oor dat slegte het gedrag van jonge suid-Afrikaners uitwisselt. Ek het onder andere meer gewonde: ... wie zijn hierdie Charl Vinger-op-die-Pols van Rooyen wat hom met soveel gesag oor dat jonge suid-Afrikaners uitdrukt? Dit was eintlik n retoriese vraag. Maar kontak Charl mijn nou die dag, en sê: EK is Charl van Rooyen. Maar wie jy zijn? Omdat blykbaar hy vir Valentynsdag ' n uitknipsel van die rubriek, tesame met ' n en die boodskap "iemand hou van u" wie gekry pos toenam. Ek wilde nog spog met reeds mijn geskenke, maar hy gewild eintlik precies weet of dat vexatious noodzakelijke commentaar regtig was. Nr, sê ek, nie regtig nie. Ek het mos eintlik n probleem heeft met die eensydige het beriggewing, zodat die stekies in sy het rigting seker was oordoen. Maar dis n rubriek - mense zijn mogelijke seerkry. Van dat voorstel is wat zich ek met graagte terugtrekt dat hy saans voor ncampfire het dansen terwyl hy de lade Rey zingt. Verder ek meer gewonde hoe al die media in SA skielik door hom uitgekom het. Hy het beslist nie zelf die storie geskep nie promosie vir doen sy nuwe besigheid, en deze daarna voor enigsins bij verwys onnodig was. (Die storie het begin door n onderwyseres wat van sy het binnen gebly. deelhuise) Maar die paragraaf wat dalk, volgens hom, die het grootste deel van potensiële skade aan sy mogelijke naaminstallatie waren, die volgende waren: de "as dit ek was, sou hulle gedrag de as ek byvoorbeeld (illegitimately) kamers mijn van alleenlikgepla aan hulleonderverhuring het, en hulle nie hulle betaalt het huren nie, wat gevolglik toen mijn planne voor, seg maar `n safari besigheid op dat been bij sou beduiwel het." brengt Scenario van Hierdie was natuurlik dat produk van ' verbeelding-snel n, maar toevallig het die besigheid welke Charl hier, echter, blyplek aan ' de suid-Afrikaners van nmagdom regoor het Verenigd Koninkrijk verskaf heeft. Natuurlik was mogelijk aan ek nie insinueert dat hy illegitimate de onderverhuring huise, as ek nie eens geweet het dat zo er n besigheid nie bestaat, of wat die sy met die onderskeie begrijpen eienaars nie waren. Die eienaars zijn over het algemeen bewus van het dat hulle onderverhuring worden, maar gee nie voor nie huise. Wat ek, echter, nou weet is dat dit n taamlike indrukwekkende besigheid was. Policewoman van Hy't selfs in suid-Afrika heeft wat mense vir die gewerf het deelhuise. Die besighede waarby hy betrokke was het daarom gaat het n volledige pakket aan jongmense verskaf wat wilde op werkvakansies: van visa aan verblyf. Maar Jy is mogelijke sê hulle het die kinders waardoor rokspante losgemaak, en veilige E17 (of waarookal) aflaai ga. Soos Charl van Mense doen jonge suid-Afrikaners n vreselijke kanonnen. De kom Londen van Hulle, dadelik ' n blyplek met al moontlike geriewe, welke huren bekostigbaar is, hulle betaalt ' n over het algemeen kleine deposito, en hulle teken nie n kontrak nie. Maar de as of andere één een snuiter die sitkamerstel gebruik voor brand ervaar bij, zijn dit die persoon wat, echter, die kontrak het Seprobleem geteken. En as die hy nie sy betaalt nie is mogelijke jy hom uitskop de huurt en u skade berekent, of jy zijn mogelijke wag en hopen dat hy mogelijk zout betaal. Ongeag hoe jy daarna kyk, dis het infernal frustreren, en iets waarmee Charl vermoedelik goed wordt bekend. Het paar van Hoekom wie kinders soms zo? Dalk is al dit precies bij maklik. Het land van Hulle verzakt zo hier, deze aanbieding nauwelijks nie aan geen uitdaging. Is deze ook nie onze eie skuld as onze ruimten skep waar skoolverlaters in monsters mogelijke verandering nie zijn? ' het nhuis is soos ' n biggetje broer-Omgewing. Grootmense is mogelijk dit regkry nie want beskaafd bij bly dopgehou van de terwyl hulle 24-uur ' n dag nie, hoekom verwag ons dit van ' kinders van de nschoen, sonder toesig wordt? Ag, en daar altydn gekerm oor die daling van christelikewaarden. Daar nêrens in die Bybel die jy nie me soms bevind, kan soos ' n dominee op Stellenbosch een tijd gesê het, van ' de stapeln wankelende greep van de nlamp maken nie. (Eintlik is mogelijke ek nie van regtig die konteks onthou waarin hy dit gebruik nie, siende dat ek die de vorige aand ' n wankelende greep van ' de stapel van de nlamp moes. maakt) ' het jaar van het npaar gelede ek ' n storie geskryf in welke ek van gekyk het na die - en nadele welke skoolverlatersinhou van Londen vir. Die mense waarmee ek taamlik sprak was verdeeld, maar ek van dink vandag zout waarvan het grootste deel van sê dis verbeteren eert om te gaan swot. Het naakte omdat nou aansienlik meer kompetisievir ongeskoolde arbeid er zijn en mensen precies vir n jaar op die werksvakansievisum kan werken. Maar ek van dink van welk jaar gelede gesê het geld altijd Neels viert: Ek van dink dit is naïef aan dink hij wat hier rondlê of sou van het daggagebruik dit nie waardoor nie huisvest. Ek vir meer as viert jaar in deelhuise saam gebly met baieskoolverlaters. Deze waren over het algemeen mense wat die luukse gegun voor dat weg byster ook huis waren, wat dit, echter, - mense gedoen welke sê ` ek mogelijke môre door mijn pa in ' de stap van het nwerk.' is Die ou die Se pa 10 van sy stoetbeeste moes verkoop, natuurlik n andere één houding. Hy't ook opgemerk dat met die regte waarden en ` n goeie netwerk steunen, waardevolle de ooi van Londen is mogelijk weesas vroeër jare Se diensplig. Dis n tyd waar ouens hulle bietjie kan gaan zakt en grenzen is het mogelijke zout van het test` n kind vestigt ondersoek, maar Reg. van as sy waarden is omhoog, zout hy sterker op dat ander één zijeind. Kunnen jonge mensesoos van Londen vir van de as wat leger is, dan mensen seker sê Charl van Rooyen het n- tipe bomkok opgedoen. Nou van Hy't heeft genoeg van mense wat hulle grense bij de terugkeer van de homtest, en om deze reden hy suid-Afrika. Ek van dink dis tragies dat iemand hier met zo n negatiewe advies van sy eie landsgenote weggaat. Veral omdat ek van welke ervaring teen-oor-gezette het. Ek simpatie met syervaring, maar ek voelt ook hy't dit oor homself gebring. De as hy nie iets van dat gekry nie, sou hy dit TOG nie zo lank vir gedoen nie. Ek van wens hom alle sukses met sy nuwe besigheid in die bos. Dit lyk na ' n keurig vlek (waar, volgens ' n byskrif langs van die foto, selfs die vrouens van dit baie geniet). Ek van hoop ook die bij spyte van al die gemors wat die mense in sy aangevang het huise, sy ambisie het npaar van hullezout inspireert.

Hulle is nie almal so nie

Julle het dalk twee weke gelede 'n storie in Beeld of Die Burger gelees oor hoe jong Suid-Afrikaners hier uithaak. In die berig, "Jonges uit SA laat Londen gril", haal die joernalis, Joylene van Wyk, deurgaans vir Charl van Rooyen aan wat beweer "ons kultuur van Christene" is vervang met 'n "losbandige suiplapkultuur waar daar gekyk word met hoeveel skelmstreke weggekom kan word".

Jong Suid-Afrikaners, meen hy, het hul naam "so sleg hier gemaak met hul growwe gedrag, arrogansie en roekeloosheid dat baie Britse maatskappye nie meer kans sien om hulle aan te stel nie". Poolse werkers word glo eerder verkies.

Ag, so hoor ons jaar na jaar dieselfde ou storie. Vervang net "Poolse" met Australiese, Brasiliaanse, Hongaarse, of Romeense.

Ek vermoed Joylene van Wyk is Media24 se nuutste Londen-korrespondent, maar wie is hierdie Charl Vinger-op-die-Pols van Rooyen wat hom met soveel gesag oor die jong Suid-Afrikaners uitlaat? Volgens die berig het hy 'n agentskap genaamd Infinito Travel besit, waardeur jongmense werkvakansies in Londen kon reël. Maar hy's glo so ontnugter deur die jong Suid-Afrikaners se gedrag, dat hy voortaan sy heil as professionele jagter in Suid-Afrika gaan soek. 'n Vinnige Google-soektog sal jou leer hy is (waarskynlik) deesdae die bestuurder van Infinito Safaris, wat jag-uitstappies vir buitelanders reël. En daar, duskant Pretoria, doen hy glo elke aand 'n krygsdans rondom 'n kampvuur nadat hy dawerend Bok van Blerk se song De la Rey gesing het.
Nie? O, jammer. Ek het maar net aangeneem dis wat al die ontnugterde boere deesdae in Pretoria doen.

'n Dag nadat Joylene van Wyk se berig in Die Burger verskyn het, het Van Rooyen ook aan geselsprogramme op Cape Talk en RSG deelgeneem. Ek weet nie of dit oorspronklik 'n Sapa-storie was waarop almal toevallig afgekom het nie, en of die radiostasies Charl se telefoonnommer by Joylene gekry het nie. Dalk het hy sommer self die storie begin om terloops publisiteit vir sy nuwe besigheid te doen. Wie weet.

Wat ek wel wil weet is hoe is dit moontlik dat hy net afskuwelike jong mense hier ontmoet het? Het al die bedagsame en hardwerkende skoolverlaters dan van 1st Contact se dienste gebruik gemaak?
En hoekom is dit vir hom so 'n issue? As dit ek was, sou hulle gedrag my alleenlik gepla het as ek byvoorbeeld (onwettig) kamers aan hulle onderverhuur het, en hulle nie hulle huur betaal het nie, wat gevolglik dan my planne om, seg maar, 'n Safari-besigheid op die been te bring sou beduiwel het. Of soiets.

Dalk dra hy maar net normaalweg die wêreld se probleme op sy skouers, en daarom kan 'n mens hom seker sy stellings vergewe. Waarvoor ek my eintlik vererg het, is Joylene van Wyk se eensydige beriggewing.

Sy haal slegs twee bronne aan. Charl was een. Die ander is 'n naamlose onderwyseres wat reken jongmense maak ons land se naam sleg, want op die moltrein gebruik hulle "die f-woord en spoeg op die platform".

Verder verwys sy ook na 'n jong man wat anoniem wil bly (daar's altyd een!), wat sê groepsdruk in ’n vreemde land is erger as in jou eie land. “Jy drink maar en rook dagga om in te pas.”

Ek wil weet waar kry die joernaliste altyd hierdie Mej. Tiener-tipe persoonlikhede? By Heathrow, oppad huistoe? Of gebruik hulle eenvoudig 'n random quote generator vir stories soos dié? Ek oordryf nie veel as ek sê ek sien hierdie aanhaling elke jaar sedert die ontstaan van News24 op News24 nie. F**, jy hoor dit selfs op KykNet.

Maar ek is self mal daaroor om allerhande wilde stellings te maak. So al dink ek eensydige joernalistiek is onprofessioneel en onverantwoordelik, dink ek tog dit sal gewoon regverdig wees as alle Suid-Afrikaanse koerante voortaan jaarliks 'n variasie op die volgende storie plaas:

LONDEN. Die afgelope vyf jaar het gesoute Suid-Afrikaanse joernaliste hul naam glo so sleg hier gemaak met hul onredelike gedrag en roekelose beriggewing, dat Media24 almal wat hier was bevorder het.

Nadat sy uiteindelik nugter geword het, het 'n jong Suid-Afrikaner gesê sy dink baie joernaliste kom nie net hierheen om te werk nie, maar ook om lewenservaring op te doen. "Maar dink jy hulle leer enigiets? Nee, hulle word te gou deur die lekker lewe ingesluk."

Sy vertel stories wat ’n mens se hare laat regop staan. "Die joernaliste kry gewoonlik 'n drieslaapkamerwoonstel in 'n gegoede buurt soos South Kensington. Maar hulle kan glad nie die vryheid hanteer nie. Hulle kry 'n massiewe toelae om allerhande funksies by te woon, maar mens lees nooit daarvan nie. Hulle verlaat hulle woonstelle alleenlik om Wimbledon-tennis of die Chelsea Blommeskou by te woon. Bewalwe vir die Suid-Afrikaanse sekuriteitswagte met wie hulle noodwendig by hierdie funksies onderhoude voer, beweeg hulle nooit tussen die plebs rond nie."

'n Onderwyseres (of was dit 'n rekenmeester?) wat nie haar naam wou noem nie, sê: "Nie een van hierdie joernaliste betaal huur nie. Gevolglik kan hulle al hulle geld op drank en dwelms blaas."

"Verder", sê sy "is luiheid en onnetheid 'n groot probleem. Hulle stories is beslis wat 'n mens morsige joernalistiek sou noem. Boonop is weinig daarvan oorspronklik. Hulle vertaal net artikels wat in Britse koerante verskyn het, of kry 'n paar aanhalings op die BBC!"

Sy gaan voort: "Ek het nooit gedink ek sal so oor Suid-Afrikaanse joernaliste voel nie. Deesdae sal ek eerder Britse koerante lees in plaas van die k** (jammer, ek kan nie ophou vloek nie!) wat Suid-Afrikaners uit hulle duime suig."

Sy wil graag hulle base by Media24 waarsku: "Julle dink julle doen joernaliste ’n guns, maar eintlik mors julle net geld. Hulle is nie gereed vir die vryheid nie, en het dit waarskynlik ook nie nodig nie."

Haar raad is: "Gee liewer vir hulle 'n woonstel in Seepunt en 'n broadband-konneksie. Dan kan hulle sommer daar die Daily Mail op die Internet lees. Dit sou beter wees as wat hulle vir dae aaneen in ontwerper-sokkies deur 'n massiewe woonstel in South Kensington ronddwaal, terwyl hulle hulle oor die lot van jong Suid-Afrikaners in Londen kwel."

’n Joernalis wat nie haar naam kon noem nie al wou sy (dis moeilik met twee cocktail-worsies in jou kies), sê groepsdruk in ’n vreemde land is erger as in jou eie land. "Daar's soveel funksies om by te woon. En oral kry jy gratis kos en drank. Mens kan nie help om jouself te vergryp nie. Die lewe hier is een groot partytjie. Oester?"

(SA Times, Feb 2007)